Zo goed als nieuw?

René Gerritsen

Drie topstukken van Frans Hals na vier jaar weer te zien
Drie topstukken van Frans Hals zijn weer bewonderen. De wereldberoemde regentenportretten ondergingen de afgelopen vier jaar een intensieve restauratie waarbij vergeelde vernislagen en verkleurde retouches werden verwijderd. Resultaat: de oorspronkelijke verflaag en de compositie van Frans Hals zijn weer beter te zien. Zo goed als nieuw? is te zien van 18 januari t/m 18 maart.

Zo goed als nieuw? Het betreft de Regenten van het St. Elisabeths Gasthuis (1641), de Regenten van het Oudemannenhuis en de Regentessen van het Oudemannenhuis (beide ca. 1664). De schilderijen worden de komende twee maanden tentoongesteld. Een kijkwijzer in de vorm van een audioboodschap per schilderij ingesproken door de restauratoren verrijkt de kijkervaring voor de bezoeker. Daarnaast is de documentaire ‘Dichterbij Hals’ te zien die informatie geeft over het onderzoek en het restauratieproces.

De laatste keer dat de drie werken volledige restauraties ondergingen is een kleine 100 jaar geleden. De recente restauratie was noodzakelijk voor het behoud van de kunstwerken voor de toekomst, maar ook vanwege de slechte esthetische toestand. Gele vernislagen, oude verkleurde retouches en overschilderingen werden verwijderd, het doek werd verstevigd en beschadigingen geretoucheerd. Door de restauratie zijn de compositie en de verfstreken van Frans Hals weer beter zichtbaar. Hierdoor wordt de bezoeker uitgenodigd tot een hernieuwde kennismaking met de bijzondere artistieke kwaliteiten van deze kunstenaar.

Nieuwe inzichten over de meesterschilder
Het onderzoek heeft tijdens de recente restauratie veel nieuwe inzichten gegeven in de werkwijze van Frans Hals, in de oorspronkelijke verschijningsvorm van de schilderijen en in de mate waarin ze in de loop der tijd veranderd zijn. Zo bleken bijvoorbeeld de tafelkleden en gordijnen in de Regenten en Regentessen van het Oudemannenhuis sterk verkleurd. Oorspronkelijk waren ze grijs-groen.

Documentaire
Documentairemakers Marcel van der Velde en Krista Arriëns hebben het team van restauratoren gedurende meerdere jaren gevolgd en hebben er de documentaire 'Dichter bij Hals’ over gemaakt. Deze wordt op 28 januari om 17.40 uur uitgezonden door de AVROTROS tijdens Kunstuur op NPO2.

De restauratie en het onderzoek werd mogelijk gemaakt dankzij de BankGiro Loterij, Vrienden van het Frans Hals Museum | De Hallen Haarlem, Mondriaan Fonds en hetPrins Bernhard Cultuurfonds dankzij zijn Atelierpraktijkenfonds. Het Elisabeth van Thüringenfonds heeft in 2011 het schilderij Regenten van het Sint Elisabeth’s Gasthuis geschonken aan de collectie van het Frans Hals Museum.

Begunstigers

  • Bank Giro Loterij
  • Mondriaanfonds
  • Haarlem