Repainting artworks

‘Het Frans Hals Museum gebruikt cookies en vergelijkbare technologieën om te analyseren hoe bezoekers onze website gebruiken, om het delen van inhoud op sociale media mogelijk te maken en om de inhoud en advertenties van de site af te stemmen op uw voorkeuren. Dergelijke cookies worden ook door derden geplaatst. Door op ‘Accepteren’ te klikken, ga je hiermee akkoord. Zie onze cookie-instellingen voor een beschrijving van de cookies waarvoor wij jouw toestemming vragen.

Locatie HAL is tijdens The Rhythm of the Night geopend van woensdag t/m zondag.

Koop tickets

Tulpengoud
Tulpengoud Tulpengoud



Tulpengoud, Foto: Leo Erken

Tulpengoud, Foto: Leo Erken

Locatie

Hof

Tijd

± 30 minuten

Tijd

± 30 minuten

In de lente van 2003 stegen de prijzen van nieuwe tulpensoorten plotseling enorm. Een ware tulpenkoorts brak uit. Een veldje met de CH58, ook wel bekend als de Friendly Red, bleek plotseling evenveel waard als een mooi hoekhuis. Een paar maanden later brak echter paniek uit en stortte de markt in. Uit het investeringsfonds NovaCap Floralis, waarin 80 miljoen euro was gestort, bleek 40 miljoen zoek. De vergelijking met de tulpomanie van 1637 ligt voor de hand. Toen staken arm en rijk zich in de schulden om te speculeren met tulpen. Het werd een ware windhandel die van de ene op de andere dag instortte. Velen bleven berooid en met schulden achter. Een tentoonstelling in het Frans Hals Museum vertelt aan de hand van foto’s en een video het verhaal van de recente tulpengekte en laat zien dat de geschiedenis zich soms herhaalt.

 

Tulpengoud, Foto: Leo Erken

Nederlanders en tulpen

Nederlanders weten niets van tulpen. Zonder schroom vertellen ze dat ze  het Keukenhof, de prachtige jaarlijkse tentoonstelling waar honderdduizenden buitenlanders speciaal voor komen, nog nooit hebben bezocht. In Nederland heeft de tulp een stoffig en goedkoop imago. Buiten onze landsgrenzen is zij om haar uitstraling vermaard. Toch zijn tulpen en Nederlanders tot elkaar veroordeeld. Al meer dan vierhonderd jaar worden ze hier gekweekt, in dit zeeklimaat gedijen de bollen het best. Tulpen zijn ‘big business’, dat weten wij wel. Dat er veel geld valt te verdienen met de nieuwe tulpen van de toekomst snappen buitenstaanders ook, heel goed zelfs.

 

Investeren en speculeren

Het kweken en veredelen van de nieuwe tulpenrassen is een werk van liefde en geduld. Het duurt zeker tien jaar om een goede, nieuwe tulp te kweken. Om de marktpositie van de tulp te verbeteren, is dan geld nodig, veel geld. Om die reden wordt in 2003 het NovaCap Floralis Termijnfonds opgericht en worden beleggers aangetrokken als voormalig Philips-topman Cor Boonstra en uitgever Willem Sijthoff. De minimale inleg is honderdduizend euro. Het voorspelde rendement is 30 procent. In korte tijd zit 80 miljoen euro in het fonds.

Het leven van honderden tulpenkwekers komt in een stroomverstelling als de prijzen van nieuwe tulpensoorten plotseling enorm stijgen. De handel bloeit als nooit tevoren. Een kweker en veredelaar als Jan Ligthart uit Breezand was nog niet zo lang geleden bijna failliet, nu breken gouden tijden aan. Zijn tulpen blijken opeens zeer gewild. Ger Koomen uit Wervershoof droomt van de perfecte tulp die hij ooit zal veredelen en waar hij rijk en beroemd mee gaat worden. Voor een tulpenbed van maar vier meter lang ontvangen de gebroeders Vriend uit Sijbekarspel 50 duizend euro.

Een ware ‘krach’

De prijzen van de nieuwe soorten blijven stijgen. Beleggers en kwekers nemen, aangestoken door de tulpenkoorts,  grote financiële risico’s. Half november breekt ineens paniek uit. Bij het Sierteelt Bemiddelingscentrum in Lisse, dat 40 procent van de handel voor zijn rekening neemt, wordt de telefoon niet opgenomen. De helft van het geld uit het investeringsfonds is zoek. Brieven waarop aankopen vermeld staan, blijken ‘spookbriefjes’ te zijn. Sommige kopers ontkennen hun afspraken. Tot op de dag van vandaag worden processen gevoerd.

 

Tulpengoud, Foto: Leo Erken

Tulpomanie in de Gouden Eeuw

Een vergelijking tussen deze moderne tulpenkoorts en de tulpomanie in 1636 is snel gemaakt. Het investeren in tulpen gold als een veiliger belegging dan de gebruikelijke investering in edelstenen. Duizenden Hollanders, vaak mensen buiten het vak, staken zich in de schulden om bollen te kopen en door te verkopen. Gevlamde tulpen waren bijzonder in trek. Men wist niet dat die vlammen het gevolg waren van een virus waardoor deze zieke tulpen slecht groeiden. Op het hoogtepunt van de tulpenmanie werd voor een bijzondere bol de waarde van een grachtenpand geboden. In februari 1637 stortte de markt in. Op een Alkmaarse veiling bleken tulpenbollen onverkoopbaar. De bollen hadden hun waarde totaal verloren.

Tentoonstelling

Op de kleine tentoonstelling  in het Frans Hals Museumwordt met foto’s en een video het verhaal verteld van de tulpengekte uit 2003. Deze foto’s zijn gecombineerd met de schilderijen uit de collectie van het museum. Het zijn satirische voorstellingen waarin de draak wordt gestoken met de domheid en geldzucht van mensen, die zonder kennis van zaken denken veel geld met speculatie denken te kunnen verdienen. De geschiedenis heeft zich herhaald.

Ontdek meer

Game 3 of 3

Dislike
Frans Hals

Koos Breukel

Jan van Scorel

Guido van der Werve

Maerten van Heemskerck

Drag & drop if you like

or dislike it

Go on! Drag me around!

Are you sure?!

I don't like him either

He doesn't like you I'm afraid

Meet at Frans Hals!

Game 1 of 3

lock
lock

Game 2 of 3